+7 (701) 759 90 19
USD 388.49 EUR 427.26
RUB 6.06 CNY 55.32
Jańalyqtar

Klımat ıkonasy Greta Týnbergtiń artynda kim tur? – Álemdik baspasózge sholý

2019 jylǵy 29 qyrkúıek 14:36
Bólisińiz:
Klımat ıkonasy Greta Týnbergtiń artynda kim tur? – Álemdik baspasózge sholý

NUR-SULTAN. QazAqparat - «QazAqparat» HAA ádettegideı oqyrman nazaryna álemdik aqparat kózderine sholýyn usynady.

Mı dene jattyǵýynan da sharshaıdy – Current Biology


Fızıkalyq jattyǵý mıdy oı eńbeginen kem sharshatpaıdy. Atletterge jasalǵan tájirıbe barysynda ǵalymdar sportshylardyń mıy fızıkalyq jattyǵýdan keıin de sharshaıtynyn anyqtaǵan. Zertteý týraly maqala Current Biology jýrnalynda jarııalandy.

«Zertteýdi sportshylardy Olımpıada oıyndaryna daıyndaıtyn mamandary bar Frantsııanyń Ulttyq sport ınstıtýtynyń zertteýshileri júrgizgen. Ǵalymdar anyqtaǵandaı, sportshylar kóp jattyqqannan keıin qatty sharshap, aǵzalary qaıta qalpyna kele almaǵan. Ǵalymdar munyń sebebi mıdyń sharshaýynan bolýy múmkin be degen suraqqa jaýap tabý úshin osy zertteýdi júrgizgen», dep jazady basylym.

Avtordyń aıtýynsha, zertteýge 37 sportshy qatysqan. Olardyń ortasha jasy 35 jasty quraǵan.

«Zertteýge qatysýshylar eki topqa bólingen Birinshi toptaǵylar qalypty rettilikpen jattyqsa, ekinshi top kúrdeli jattyǵýǵa kirisken. Nátıjesinde ǵalymdar kúrdeli jattyǵý jasaǵan toptyń mı baǵanasyndaǵy belsendilik tómendegenin anyqtaǵan. Qatty shrashaǵan atletterdiń mı belsendiligi qatty oı eńbegimen aınalysqan adamdardaǵydaı tómendep ketken», dep jazady basylym.

Saıası jýrnalıstıka óldi - The American Conservative


«Vashıngton posttyń» ocherkısi Maks Být onsyz da belgili aqıqatty moıyndady: Djefferson aıtqandaı adal, qoǵamdy aqparattandyratyn jýrnalıstıka qazir joq. Tek halyqqa jalǵan fakti men ótirik aqparat aıtatyn jazǵyshtar ǵana qaldy», dep jazady The American Conservative basylymy.

Avtordyń jazýynsha, búginde ósek faktige aınalyp jatyr.

«Búgingi kúni eń kóp talqylanyp jatqan nárse – Tramptyń bıznesi. Jýrnalıster bul týraly kóp jazady. Tramptyń bıznesine qatysty ósektiń barlyǵy esh dálelsiz bolsa da basylymdarda jarııalanady. Mysaly, Barak Obama prezıdent kezinde jazǵan kitaptary úshin 15,6 mıllıon dollar qalamaqy alǵan. Inaýgýratsııaǵa eki apta qalǵanda Obama baspamen kelisimshartty qaıta jasap, jańa qyzmetinen barynsha paıda tabýǵa tyrysqan. Obamanyń kitaby Qytaıda jaqsy satyldy. Ol jaqta baspa isin úkimet baqylaıtynyn eskersek, Obamany qytaı kommýnısterinen aqsha aldy dep aıyptaýǵa bolady. Týra osylaısha Tramptyń da bıznesi bolýy zańdy jáne prezıdentke zańmen basqa jolmen aqsha tabýǵa tyıym salynbaǵan. Biraq, eshkimde etıkalyq suraq týyndamady», dep jazady avtor.

Onyń aıtýynsha, Obama men Tramptyń jaǵdaıy uqsas bolsa da, jýrnalıster eki túrli áreket etken. Munyń sebebi – buqralyq aqparat quraldary demokrattarmen qaýipti oıynǵa kirisken.

«Maks Být pen sol sııaqty adamdar mamandyǵyn aýystyryp alǵan. Olar úshin jýrnalıstıka – qarsylyq, shaǵymdaný, arandatý. Mine, demokratııa týra osylaı óledi», dep jazady avtor.

Reseı ınterneti búkil álemnen oqshaýlana ma? - Forbes


«Bıyl Reseı prezıdenti Vladımır Pýtın Reseı ınterneti týraly zańǵa qol qoıdy. Bul zań memlekettiń kommýnıkatsııalyq ınfraqurylymyn qorǵaýǵa baǵyttalǵan. Al synshylardyń aıtýynsha, bul Reseıdi syrtqy álemnen alshaqtatý maqsatynda jasalyp jatqan áreket», dep jazady Forbes basylymy.

Avtor zań jobasyn tanystyrý kezinde onyń is júzinde qalaı júzege asyrylatynyna qatysty daý týyndaǵanyn jazady.

«Úkimet bul zańnyń maqsaty Rýnettiń turaqtylyǵyna, qaýipsizdigine jáne tutastyǵyna tóngen qaýiptiń aldyn alý ekenin aıtty. Osylaısha zań jobasyn jasaýshylar ınternet trafıkti halyqaralyq serverlerden Reseı jerindegi serverlerge aýystyrý júıesin qurý kerektigin aıtty. Bul qazirgi júıege qaýip tóngende ǵana jasalady dep kútilgenimen, naqty eshteńe aıtylmady», dep jazady avtor.

«Atalǵan júıe qarasha aıynda iske qosyla bastaıdy. Freedom On The Net zertteýine sensek, reseılik ınternettegi bostandyq sońǵy alty jylda kemip ketken. Oǵan úkimettiń Telegram messendjerin buǵattaý áreketi, sonymen qatar onlaın anonımdilik pen tsenzýrany kúsheıtý týraly zańdar jasaý týraly usynystary áser etken. Aldaǵy ýaqytta da bul jaǵdaı jaqsara qoımaıdy», delingen maqalada.

Eýropadan joǵalǵan kontınent tabyldy – CNN


«Ǵalymdar jer astynan joǵalǵan kontınent tapty jáne bul Atlantıda emes», dep jazady CNN. Basylymnyń habarlaýynsha, Grenlandııamen birdeı kontınent Úlken Adrııa dep atalady.

«Ol Soltústik Afrıkadan bólingen, biraq 140 mıllıon jyl buryn Ońtústik Eýropa astynda qalǵan», dep jazady avtor. Onyń aıtýynsha, ǵalymdardyń zertteýi Gondwana Research jýrnalynda jarııalanǵan.

Kontınentterdiń evolıýtsııasyn taý jotalarynyń evolıýtsııasy kórsetedi.

«Biz zerttegen kóptegen taý jotalary 200 mıllıon jyl buryn Soltústik Afrıkadan bólinip ketken kontınentten shyqqan», deıdi ǵalymdar. Olardyń aıtýynsha, Úlken Adrııanyń kóp bligi sý astynda qalǵan.

Aıta ketý kerek, joǵalǵan kontınentter buryn da tabylǵan. 2017 jyly qańtarda ǵalymdar Gondvan ejelgi sýperkontınentiniń bóligin tapqan edi.

Ǵalymdar, PR-menedjerler, ákesi: Greta Týnbergtiń artynda kim tur? - Focus

«Nıý-Iorkte sóılegen sózinen keıin Greta Týnberg qoǵamdy ekige bóldi. Biri Fridays for Future qozǵalysynyń bastamashysyn jaqsy kórse, biri jek kóredi. Biraq ol óz isin joǵary kásibılikpen atqaryp júrenine eshkim kúmán keltirmeıdi. Alaıda ol buny qalaı isteıdi jáne onyń komandasynda kimder bar?», dep jazady Focus basylymy.

Avtor nebári 16 jastaǵy qyzdyń kóptegen halyqaralyq jıyndarda sóz sóılegenin eske alady jáne onyń sońǵysy BUU klımat sammıtinde bolǵanyn jazady.

«Munyń bárin jasóspirim qyz ózi jalǵyz istep júrmegeni anyq jáne klımatty qorǵaý úshin kúreste oǵan kómektesetin adamdar bar», deı kele avtor Gretanyń qasynda únemi ákesi, shved akteri Svante Týnberg júretinin aıtady. AFP agenttiginiń habarlaýynsha, Týnbergke klımatty qorǵaý salasyna mamandanǵan Climate Nexus jáne GSCC qoldaý kórsetedi. Sondaı-aq Týnbergke kómektesýshiler arasynda birneshe ǵalym bar.

«Klımattyq ózgeristerdi zertteıtin Iohan Rokstrem, klımatolog Shtefan Ramshtorf jáne Kevın Anderson da Gretaǵa qol ushyn sozady. Olar Gretaǵa óz sózinde aıtatyn derekter men sandardyń, faktilerdiń durys bolýyn qadaǵalap, keńes beredi», dep jazady avtor.

Onyń jazýynsha, Gretamen aty qatar atalatyn taǵy bir adam - bıznesmen Ingmar Renttshog. Ol alǵashqylardyń biri bolyp qyzdy baıqap, ol týraly Feısbýkte post jazǵan. Osyǵan baılanysty Gretany onyń kompanııasynyń PR-oıynshyǵy dep aıyptaýshylar kóp boldy. Degenmen, bul aıypqa qarsy dálel keltirmedi.

Bizdiń kanalymyzǵa jazylyńyz:

Basty sózder: Ekologııa, Álem,
Bólisińiz:

Avtor:

Aıkúmis Bolatbek

Zagrýzka...
Pikir qaldyrý
+7
Jiberý
Sondaı-aq... oqyńyz
Zagrýzka...
ONLAIN QYZMETKERLER
REDAKTOR
Kojakeldıev E.
Kojakeldıev E.
954-059
REDAKTOR
Gúlmıra Alıakparova
Gúlmıra Alıakparova
954-059
REDAKTOR
Bakytjan Erbasov
Bakytjan Erbasov
954-059

MURAǴAT