Нурсултон Назарбоев: Ишончим комилки, дунё эртами-кечми ядро қуролидан халос бўлади
30 Ноябрь 18:33

Нурсултон Назарбоев: Ишончим комилки, дунё эртами-кечми ядро қуролидан халос бўлади

NUR-SULTAN. Kazinform – Елбасы Нурсултан Назарбаев халқаро хавфсизлик ва жаҳон ядровий мулоқотни тиклаш бўйича халқаро онлайн-конференция иштирокчиларига миннатдорлик билдирди, деб хабар беради Kazinform мухбири.

Бугун Қозоғистон Республикасининг Биринчи Президенти куни муносабати билан Нурсултон Назарбоев номидаги жамғарма ва Жаҳон иқтисодиёти ва сиёсати институти биргаликда халқаро хавфсизлик ва жаҳон ядро мулоқотини тиклашга бағишланган халқаро онлайн-конференцияни ўтказди. Нурсултон Назарбоев 2019 йил ноябрь ойида Астана клубнинг 5-чи йиғилиши чоғида Ядро хавфсизлиги ва ядро қуролидан холи дунёни қўллаб-қувватлаш учун Жаҳон лидерлар альянсини яратиш ғоясини эълон қилди. Бугунги тадбирнинг асосий мақсади ушбу ташаббусни тарғиб қилиш эди. Елбасы Нурсултон Назарбоев учрашув иштирокчиларига миннатдорлик билдирди.

«COVID-19 пандемияси инқирозга юз тутмоқда. Аммо инсоният ўз тарихи давомида бундай тўсиқларга дуч келди ва уларни енгиб ўтди. Ишончим комилки, халқаро ҳамжамият ушбу стресс синовидан омон чиқади ва ғолиб сифатида енгиб чиқади. Азиз дўстлар! Бу йил дунё фожиали санани нишонлади. Ядро қуроллари биринчи бўлиб 75 йил олдин портлатилган. Ўшандан бери бир неча авлод Хиросима ва Нагасаки фалокатларини унутиб улғайган. Бироқ, жаҳон ядро архитектурасини таҳлил қилиш бу нотўғри ва хавфли йўл эканлигини кўрсатмоқда», - деди Нурсултон Назарбоев.

Елбасынинг сўзларига кўра, «ядровий бешлик» таркибига амалда ядро қуроли бўлган давлатлар ҳам киради. Уларга ушбу қуролларни олишга яқин мамлакатлар қўшилиши мумкин.

«Иккинчидан, дунёдаги ядровий арсеналнинг 90 фоизига эгалик қилувчи Россия ва АҚШ ўртасидаги муносабатлар жуда паст нуқтада турибди. Учинчидан, Вашингтон ва Пекин ўртасидаги қарама-қаршилик ортиб бормоқда. Тўртинчидан, Америка Қўшма Штатлари Ҳаракатлар режасидан чиқиши Эрон ва Шимолий Корея ўртасидаги ядро муаммосини ҳал қилишда қўшимча тўсиқларни келтириб чиқарди. Бешинчидан, дунёнинг етакчи давлатлари юқори технологиялар, шу жумладан, космик қуроллар бўйича янги рақобатни орттирмоқда», - деди у.

«Қозоғистон Президенти бўлиб турганимда мен ташқи сиёсий фаолиятимнинг катта қисмини ядро қуролидан холи дунё ғоясига бағишладим. Бунинг учун асосли сабабларим бор эди. Биринчидан, Қозоғистон ядро синовининг барча машаққатларини бошидан кечирган мамлакатдир. Семипалатинск полигонида тахминан 1,5 миллион ватандошим жабр кўрган. Менинг фармоним билан дунёдаги энг катта полигонлардан бири 1991 йил 29 августда ёпилди. Ушбу қарор инсоният тарихида биринчи бўлиб ядро синовларини қонуний равишда тақиқлади. Кейинчалик, бошқа мамлакатлар ҳам ўзларининг полигонларини ёпдилар. Шундай қилиб, бошқа мамлакатларда менинг мамлакатимдан ўрнак олиб, ушбу ташаббус жаҳон миқёсга эга бўлди. Шу билан бирга, ушбу қарор 1996 йилдаги барча ядро синовларини тақиқловчи келишувга асос бўлди», - деди Нурсултон Назарбоев.

Елбасы Қозоғистон ташаббуси билан 2010 йил 29 август Бирлашган Миллатлар Ташкилоти томонидан Халқаро ядро синовларига қарши кураш куни деб эълон қилинганини эслатди. Ўшандан бери ушбу кун ҳар йили бутун дунёда нишонланади.

Елбасы учрашув иштирокчиларига оммавий қирғин қуролларига қарши курашиш осон эмаслигини эслатди.

«Аммо Рузвельт айтганидек: «Агар қилган ишингизга ишонсангиз, ишнинг ярмини бажарган бўласиз». Шу муносабат билан, менинг ядро хавфсизлиги ва ядро қуролларининг эркин дунёси бўйича етакчиларнинг жаҳон алянсини яратиш ташаббусимни қўллаб-қувватлаган барчангизга миннатдорчилик билдираман. Альянсни ташкил этиш ва таърифи тўғрисида бизнинг очиқ баёнотимиз бу йўналишдаги аниқ амалий қадамдир. Мен Дунё эртами-кечми ядро қуролидан халос бўлишига ишонаман, менинг «ДУНЁ. ХХІ АСР» манифестимнинг асосий вазифаси бажарилишига ишончим комил», - деди Елбасы.



Муаллиф: Аян Бекенўғли


Янгиликлар

Архив