+7 (701) 759 90 19 Лента
18 °С : نۇر-سۇلتان
22 °С : الماتى
USD 386.77 EUR 427.26
RUB 6.00 CNY 54.56
جاڭالىقتار

ىبىراي التىنسارين. دۇنيە قالاي ەتسەڭ تابىلادى؟

13 قىركۇيەك 19:50
:ءبولىسۋ
ىبىراي التىنسارين. دۇنيە قالاي ەتسەڭ تابىلادى؟

نۇر-سۇلتان. قازاقپارات – فرانسۋز جۇرتىنىڭ ءبىر ءبىلىمدى ادامى جازادى:

- 1791 -جىلدا، ءوزىم ۋنيۆەرسيتەت دەگەن ۇلكەن شكولدا وقىپ جۇرگەن جىگىت كۇنىمدە، ءار جەتى سايىن ۆەرسال قالاسىنداعى شەشەمە جاياۋ بارىپ-قايتىپ تۇرۋشى ەدىم.

سوندا ءاردايىم جولىمدا ءبىر انتون دەگەن تىلەنشى وتىرىپ، قايىر سۇراپ الىپ ءجۇرۋشى ەدى. ءبىر كۇنى تاعى سول جولمەن كەلە جاتىپ، ءبىر ورتا بويلى ارىقتاۋ كىسىگە ۇشىراسىپ، ءجونىمىز ءبىر بولعان سوڭ بىرگە كەلە جاتقانىمىزدا، ادەتشە ماناعى انتون الدىمىزدان شىعىپ قايىر سۇرادى. قاسىمداعى كىسى توقتاپ، انتوننىڭ بەتىنە قاراپ تۇردى دا ايتتى:

- سەن قاراۋعا ەپ-ەستى كىسى سەكىلدى كورىنەسىڭ جانە جۇمىس ىستەۋگە قۋاتىڭ دا بارداي كورىنەدى. ءسويتىپ تۇرىپ مۇنداي جامان ىسپەن ءوزىڭدى كەمشىلىككە سالىپ ءجۇرسىڭ.

باي بولعىڭ كەلسە، مەن ساعان اقىل ايتايىن: مەن ءوزىم دە سەندەي كەدەي ەدىم، ءبىراق سەندەي تىلەنشىك قىلعانىم جوق ەلدەن. قالا-قالادان قىدىرىپ ءجۇرىپ، اۋەلى بوقتىق، سالام اراسىنان، نە بولماسا جاي كىسىلەردەن ەسكى شۇبەرەك سۇراپ جيىپ ءجۇردىم. ول شۇبەرەكتەردى اپارىپ قاعاز ىستەيتىن فابريكتەرگە ساتىپ، سونىمەنەن ازدى-كوپتى اقشا بولعان سوڭ ءبىر ەسەك، ءبىر اربا الدىم. مۇنان سوڭ اۋەلى ازداپ، بارا-بارا كوبىرەك، ءار ۇيدەن ەسكى-قۇسقى، تۇتىنۋعا جارامايتىن شۇبەرەكتەردى ساتىپ الىپ، اربامەن ءجۇرىپ ساۋدا ەتە باستادىم. وسىنداي ىسپەن جەتى جىلدا ون مىڭ فرانك اقشا تاۋىپ، ەندى ءبىر قاعاز فابريكاسىنا كىرىستىم. جاسىم جاس، ىسىمە نىق، جيناقتى جانە ەرىنشەكتىكتى بىلمەگەننەن سوڭ، وسى كۇندە ەكى ايدىك تاس جۇرتىم بار. فابريكامدى بالاما بەردىم، ءۇمىتىم بار، بالام دا اشتىق كورە قالماس دەگەن. سەبەبى، بالامدى دا جاسىنان بوس جۇرۋگە، ەرىنشەكتىككە، قينالماي مال تابۋعا ۇيرەتپەدىم. وسى ايتقانىمشا ماشاقاتتانۋدان قاشپاساڭ، سەن دە باي بولاسىڭ، انتون، - دەدى دە جونىنە ءجۇرىپ كەتتى.

انتون بۇل سوزدەردى ەسىتكەن سوڭ تەرەڭ ويعا قالىپ، قايىر سۇراۋىن دا ۇمىتىپ تۇرىپ قالدى.

1815 -جىلدا بريۋسسەل دەگەن قالادان ءوتىپ بارا جاتىپ، ءبىر كىتاپ ساتاتىن ۇلكەن دۇكەنگە كىردىم. دۇكەننىڭ ىشىندە بىرنەشە پريكازچيكتەرگە ولاي-بۇلاي ەتىڭىز دەپ، بۇيىرىپ تۇرعان ءبىر كۋپەتستىڭ كەسكىنى كوڭىلىمە تانىس رەۋىشتى كورىندى. ءسويتىپ تۇرعانىمدا الگى كىسى مەنى كورىپ، بەتىمە قاراپ تۇردى-تۇردى دا، قاسىما كەلىپ ايتتى:

- ايىپ ەتپەسەڭىز سۇرايمىن، مۇنان جيىرما بەس جىل بۇرىن ءسىز وقۋ وقىپ ءجۇرىپ، جۇما سايىن ۆەرسالداعى ۇيىڭىزگە بارىپ جۇرگەن جەرىڭىز بار ما ەدى؟

سوندا ويىما ءتۇسىپ، تاڭ قالىپ:

- سەن انتونبىسىڭ؟ - دەدىم.

- راس، - دەدى انتون، - مەن سونداعى كورگەن تىلەنشى انتونىڭىزدىڭ ءوزىمىن. سول جۇرگەنىڭىزدەگى ءبىر كۇن قاسىڭىزدا بىرگە جولىققان كىسىنىڭ ايتقاندارى كوڭىلىمە كىرىپ كەتىپ، تىلەنشىلىكتى تاستاپ، جۇمىسقا كىرىستىم. ىسىمە نىق، مالىما كۇتىمدى بولدىم. اقىرىندا، سول كىسىنىڭ ايتقانى كەلىپ، مىنەكەي، وسى زور دۇكەننىڭ يەسى بولدىم، - دەدى.

ساراڭدىق پەن جيناقتىلىق

بىرنەشە ءتاۋىر كىسىلەر ءبىر جەتىم-جەسىر قالعان ءۇي ىشىنە جىلۋ جيامىز دەپ، ءار ۇيگە بارىپ ءجۇرىپ، ءبىر بايدىڭ ۇيىنە كەلسە، باي جۇمىسكەرىنە ءبىر كىشكەنتاي ءجىپتى جاڭبىردا ۇمىتىپ، دالادا قالدىرىپسىڭ دەپ، قاتتى ۇرىسىپ تۇر ەكەن.

ۇرىسىپ تۇرىپ ايتادى:

- سەن بىلمەيسىڭ، ول كىشكەنتاي ءجىپ تە بولسا، مالعا ساتىپ الىنعان نارسە، مالدىڭ تابىلۋى وڭاي ەمەس، - دەپ.

مۇنى ەسىتىپ، كورىپ، الگى جولاۋشىلار ءوزدى-ءوزى سويلەستى: ءبىر جامان ءجىپتى دالادا ۇمىتىپ قالدىردىڭ دەپ سونشا كەيىپ تۇرعان ادام بىزگە ەشنارسە بەرە قويماس، اۋزىمىزدى اۋىرتپاي، كەلگەن ىزىمىزبەن قايتالىق. ىشىندە بىرەۋى ايتتى:

- نەمىز كەتىپ بارادى، كەلگەن سوڭ بۇعان دا ايتىپ كەتەلىك.

بۇل سوزبەن بايعا كەلىپ، سالەم بەردى. باي بۇلاردى ادەپپەن ۇيىنە كىرگىزدى. سونان سوڭ كەلگەندەردىڭ جۇمىسىن ەسىتىپ، سول جەردىڭ وزىندە بوتەندەرگە قاراعاندا ەكى ەسە اقشا شىعارىپ بەردى جانە مۇنان باسقا ءتورت-بەس قاپ استىق بەرەمىن دەپ ۋادە ەتتى. مۇنىسىن كورىپ جولاۋشىلار تاڭدانىپ وتىردى دا، وزدەرىنىڭ دالادا بايدى ساراڭعا ساناعاندارىن ايتىستى. سوندا باي ايتتى:

- از نارسەنى ازسىنباي، قادىرىن ءبىلىپ جيناعاننان وسىنداي كەم-كەتىككە جاردەم بەرۋگە قولىم جەتىستى، جيناقتىلىق - ساراڭدىققا جاتپايدى، - دەدى دەيدى.

سيلينشى دەگەن حانىم

قىتاي جۇرتىنىڭ پاتشاسىنىڭ حانىمى سيلينشى جىبەك قۇرتتارىن ابايلاپ قاراپ جۇرسە، بۇل قۇرتتار ولەرىندە ءوزىنىڭ ورمەگىنە كىرىپ ولەدى ەكەن.

حانىم سول ورمەكتى الىپ، شيراتىپ ءجىپ ىستەدى، سونان توقىپ جاڭا جىبەك ورامال ىستەدى دەيدى. مۇنان سوڭ سول قۇرتقا نازار سالىپ قاراپ جۇرسە، تۇت دەگەن اعاشتىڭ جاپىراعىن جەپ كۇن كورەدى ەكەن. حانىم تۇت اعاشىنىڭ جاپىراعىن جيىپ، الگىدەي كوپ قۇرت جيىپ اسىراپ، اقىرىندا، بۇل قۇرتتىڭ پايداسىن حالقىنا ۇيرەتتى دەيدى. جىبەكتىڭ شىعاتىن ورنىن ەڭ اۋەلى سول حانىم تاۋىپتى- مىس.

بۇل ۋاقىتتا ءسيلينشى حانىمنىڭ وتكەنىنە بەس مىڭ جىل بولىپتى. قىتاي جۇرتى ءالى كۇنگە دانىشپان حانىمىن ۇمىتپاي، جىل سايىن سونىڭ قۇرمەتىنە توي ەتەدى.


باستى سوزدەر: مادةنيةت,
:ءبولىسۋ
پئكئر قالدئرؤ
+7
جئبةرؤ
ونلاين قىزمەتكەرلەر
رەداكتور
باقىتجول كاكەش
باقىتجول كاكەش
954-049
رەداكتور
ريزابەك نۇسىپبەك
ريزابەك نۇسىپبەك
954-049
رەداكتور
بەيسەن سۇلتان
بەيسەن سۇلتان
954-049

مۇراعات