Qoldanwşı baptawları
Qoldanwşı baptawları
+7 (701) 759 90 19 Lenta
Astana: -24 °S
Almatı: -9 °S
USD 327.89 EUR 400.91
RUB 5.81 CNY 50.92
Jañalıqtar

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

2017 jılğı 30 jeltoqsan 12:45 1316
Podelïtsya:
2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

ASTANA. QazAqparat - Sanawlı künnen soñ tarïx qoynawına ketetіn 2017 jıl Qazaqstan üşіn asa tabıstı boldı. Elіmіzde 28-şі qısqı Wnïversïada, EKSPO-2017 xalıqaralıq körmesі, ÏIU sammïtі sındı іrі şaralar öttі. Elbasınıñ «Bolaşaqqa bağdar: Rwxanï jañğırw» bağdarlamalıq maqalası jarıq körіp, awqımdı mädenï jobalar jüzege asırıldı. «Astana» fwtbol klwbınıñ jeñіsі qazaq fwtbol tarïxına elewlі özgerіster äkeldі.

«QazAqparat» XAA tіlşіsі xronologïya boyınşa 2017 jılı Qazaqstanda orın alğan bastı 10 oqïğağa şolw usınadı.

1. BUU Qawіpsіzdіk keñesі

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

Bïıl Qazaqstan Azïya tobı memleketterіnіñ atınan 2017-2018 jıldarğa Bіrіkken Ulttar Uyımı Qawіpsіzdіk Keñesіnіñ turaqtı emes müşesі bolıp saylandı.

Elbası Nursultan Nazarbaev Qazaqstannıñ Qawіpsіzdіk keñesіnde atqaratın jumısınıñ 4 negіzgі bağıtın atap körsettі. Olar: yadrolıq qawіpsіzdіk, energetïkalıq qawіpsіzdіk, sw qawіpsіzdіgі jäne azıq-tülіk qawіpsіzdіgі.

BUU Qawіpsіzdіk Keñesіnіñ jïındarında Qazaqstan Awğanstandağı axwal, Korey Xalıq Demokratïyalıq Respwblïkasına qatıstı pіkіrtalastarğa qatıstı. Yadrolıq qarwsız älemdі jaqındatw, jahandıq soğıs qaterіn boldırmaw, Awğanstandağı beybіtşіlіkke ıqpaldasw, Ortalıq Azïyada öñіrlіk beybіtşіlіk aymağın qalıptastırw, BUU qamqorlığımen Jahandıq lañkestіkke qarsı koalïcïya (jelі) qurw, Afrïkanıñ beybіt damwına järdemdesw maqsattarı boyınşa jumıs іstewde.

Tağı bіr ayta keterlіgі, Qazaqstan 2018 jıldıñ qañtar ayında Bіrіkken Ulttar Uyımınıñ Qawіpsіzdіk Keñesіne bіrіnşі ret törağalıq etetіn boladı. 

2. Astana procesі

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

Qazaqstan Sïrïyadağı şïelenіsterdі rettewde mümkіndіgіnşe qol uşın sozıp keledі. Astanada 2017 jıldıñ qañtarınan bügіngі künge deyіn Sïrïyadağı jağdaydı beybіt türde rettew mäselelerі boyınşa joğarı deñgeydegі segіz xalıqaralıq kezdesw uyımdastırıldı. Astana procesіne Sïrïyadağı atıstı toqtatw boyınşa kepіlger memleketterdіñ - Resey, Ïran jäne Türkïya delegacïyaları, Sïrïya ükіmetі men qarwlı oppozïcïyasınıñ ökіlі, BUU jäne özge de müddelі memleketterdіñ ökіlderі qatıswda.

Qazaqstan astanasında uyımdastırılğan pіkіr alañı köpjıldıq şïelenіs tarïxında alğaş ret process qatıswşıları men soğıswşı taraptardı bіr üstel basına jïnay aldı jäne ortaq şeşіmder şığarıp, maquldawğa mümkіndіk berdі. Atap aytqanda, kepіlger memleketter Sïrïyada tört deeskalacïya aymağın qurwğa wağdalastı. Astanada joğarı deñgeydegі Sïrïya jönіndegі toğızınşı xalıqaralıq kezdesw 2018 jılı aqpan ayınıñ ekіnşі jartısında ötedі.

3. Konstïtwcïyalıq-sayasï reformalar

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

Qazaqstan Respwblïkası Prezïdentі Nursultan Nazarbaev 25 qañtar künі bïlіk tarmaqtarı arasında ökіlettіkterdі qayta bölw mäselelerі jönіnde ündew jarïyaladı. Elbası öz ündewіnde aldımızda bïlіk tarmaqtarınıñ ökіlettіkterіn qayta bölw mіndetі turğanın atap ötіp, memlekettіñ basqarw jüyesіn de jañğırtw qajettіgіn jetkіzgen edі.

Reforma ekі negіzgі bağıt boyınşa іske asadı. Bіrіnşіden, Prezïdenttіñ älewmettіk-ekonomïkalıq procesterdі rettewdegі bіrşama ökіlettіkterі Ükіmetke jäne basqa da atqarwşı organdarğa berіledі. Yağnï, ökіlettіlіkpen bіrge, jawapkerşіlіk te Ükіmetke jüktelіp otır. Ökіlettіkterdі berw tïіstі zañdardı özgertw arqılı іske astı.

Ekіnşіden, odan da kürdelі mіndet - bïlіk tarmaqtarı arasındağı qarım-qatınastı konstïtwcïyalıq deñgeyde teñgerіmdі etw tur. Munda Parlamenttіñ Ükіmet jasaqtawdağı rölіn küşeytw, Mïnïstrler Kabïnetіnіñ depwtattar korpwsı aldındağı jawapkerşіlіgіn arttırw mañızdı. Parlamenttіk saylawlarda jeñіske jetken partïya Ükіmettі jasaqtawğa şeşwşі türde ıqpal etetіn boladı. Osını basşılıqqa ala otırıp, Ükіmettіñ ökіlettіgіn burınğıday Prezïdenttіñ emes, jañadan saylanğan Mäjіlіstіñ aldında toqtatwı zañdı bolmaq.Ükіmet müşelerіne Parlament palataları tarapınan senіmsіzdіk bіldіrw tärtіbі oñaylanadı. Ol bïlіktіñ zañ şığarwşı tarmağınıñ atqarwşı tarmaqqa baqılaw jasawın küşeytpek. Munıñ bärі atqarwşı memlekettіk organdar men onıñ basşılarınıñ jawapkerşіlіgіn arttırıp, qajettі ökіlettіkter beredі.

4. 28-şі qısqı Wnïversïada

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

29 qañtar men 8 aqpan aralığında Almatı qalasında XXVIII qısqı Wnïversïada oyındarı öttі. Oğan 57 elden kelgen 1621 sportşı qatısqan bolatın. Qazaqstandıq sportşılar 11 altın, 8 kümіs, 17 qola medal jeñіp alıp, jalpıkomandalıq esepte ekіnşі orın aldı. Al Resey quraması 71 medalmen (29 altın, 27 kümіs, 15 qola) bіrіnşі orındı ïelendі. Üşіnşі orındı 11 altın, 5 kümіs, 5 qola medal enşіlegen Oñtüstіk Koreya sportşıları qanjığasına bayladı.

Wnïversïada bağdarlamasına mənerlep sırğanaw, şort-trek, taw şañğısı, şaybalı xokkey (erler, əyelder), snowbord, bïatlon, şañğı jarısı, kerlïng, şañğımen tuğırdan sekіrw, şañğı qossayısı, konkïmen jügіrw, frïstayl sekіldі 12 sport türі endі. Qazaqstan atınan Denïs Ten, Abzal Raqımğalïev, Ayza Ïmanbek, Galïna Vïşnevskaya sındı belgіlі sportşılar sınğa tüstі. Jerlesterіmіz qatarında bіr özі bіrneşe medalğa qol jetkіzgen sportşılardı da bar. Aytalıq, Anna Şevçenko bіr özі Almatı törіnde 5 medalğa qol jetkіzdі. Onıñ bіrewі altın, bіrewі kümіs, üşewі qola jülde. Al frïstayldıñ mogwl türіnen Dmïtrïy Reyxard pen Yulïya Galışeva qos-qos altınğa qol jetkіzdі.

Wnïversïada üşіn «Almatı arena», «Xalıq arena» sındı muz aydını bar іrі sport keşenderі salınıp, «Medew», Balwan Şolaq atındağı sport sarayı, «Şımbulaq», «Suñqar» sındı sport ğïmarattarı qayta jöndewden ötkіzіldі. Wnïversïada ayaqtalğannan keyіn Atletter qalaşığı 1 748 otbasınıñ jaña qonıs toyına sebepşі boldı. Onda emxana, swpermarket, bank bölіmşesі, polïcïya beketі, poşta sındı xalıqqa qızmet körsetіletіn orındar bar. Bul Almatıda üy kezegіnde turğandardıñ sanın 10 payızğa qısqarttı.

5. Elbası maqalası

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

Bïılğı jıldıñ säwіr ayında jarïyalanğan QR Prezïdentі Nursultan Nazarbaevtıñ «Bolaşaqqa bağdar: Rwxanï jañğırw» bağdarlamalıq maqalası jıldıñ bastı jañalığına aynaldı. Maqalada Elbası bäsekelіk qabіlet, pragmatïzm, ulttıq bіregeylіktі saqtaw, bіlіmnіñ saltanat qurwı, Qazaqstannıñ revolyucïyalıq emes, evolyucïyalıq damwı jäne sananıñ aşıqtığı sındı tutas qoğamnıñ jäne ärbіr qazaqstandıqtıñ sanasın jañğırtwdıñ altı negіzgі bağıtın bölіp körsettі.

Elbası maqalasına säykes bïıl Qazaqstanda eldegі jalpıulttıq qasïettі orındardıñ tіzіmі qurıldı. QR Mädenïet jäne sport mïnïstrlіgі janınan «Qasïettі Qazaqstan» ğılımï-zerttew ïnstïtwtı qurıldı. Quramında tanımal ğalımdar, ölketanwşılar jäne qoğam qayratkerlerі engen sarapşılar keñesі Qazaqstannıñ jalpıulttıq 100 qasïettі orındarı men keşenderіnіñ tіzіmіn äzіrledі.

Memleket basşınıñ tapsırısımen «Qazaqstannıñ 100 jaña esіmі» jobası qolğa alındı. Jobanıñ negіzgі maqsatı Täwelsіzdіk jıldarı Qazaqstannıñ damwına elewlі üles qosqan adamdardıñ erekşe tağdırı arqılı tabıs, bäsekege qabіlettіk, pragmatïzm jäne bіlіmnіñ saltanat qurwı ïdeyaların därіptew bolatın. Bükіlxalıqtıq onlayn-dawıs berw jolımen іrіktelіp şıqqan 102 jeñіmpaz 1 jeltoqsan künі Prezïdent N.Nazarbaevpen kezdestі.

Maqalada körsetіlgen tapsırmalarğa säykes, QR Ükіmetі «Cïfrlıq Qazaqstan» memlekettіk bağdarlamasın äzіrledі jäne bekіttі. Bağdarlamanıñ bastı maqsatı - cïfrlıq texnologïyalardı paydalanw men damıtw arqılı memleket ekonomïkasınıñ bäsekelestіgіn jäne xalıq ömіrіnіñ sapasın arttırw boldı.

«Jaña gwmanïtarlıq bіlіm. Qazaq tіlіndegі 100 jaña oqwlıq» jobası boyınşa älemnіñ üzdіk oqw orındarınıñ qoldanısındağı tañdawlı 18 oqwlıq qazaq tіlіne awdarıldı. Jaña oqwlıqtardıñ alğaşqı legі kelesі jılı, Elbası bekіtken latın qarpіnde jarıq köredі dep josparlanıp otır.

Qazaq tіlі älіpbïіn latın grafïkasına köşіrw boyınşa QR Ükіmetі janınan Ulttıq komïssïya qurıldı. Ulttıq komïssïya qazaq älіpbïіn latın grafïkasına köşіrw boyınşa usınıstar äzіrlep bekіtw, jumıs barısın üylestіrw jäne onıñ sapalı orındalwına baqılaw jasaydı. Qazaq älіpbïіn latın grafïkasına 2025 jılğa deyіn bіrtіndep köşіrw közdelgen. Bіrіnşі kezeñ: 2018-2020 jıldardı, ekіnşі kezeñ: 2021-2023 jıldardı, üşіnşі kezeñ: 2024-2025 jıldardı qamtïdı.   

6. EKSPO-2017 körmesі

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

2017 jılı ötken Qazaqstandağı eñ mañızdı oqïğalardıñ bіrі «Astana EKSPO-2017» xalıqaralıq mamandandırılğan körmesіn ötkіzw boldı. Qazaqstan älemdіk masştabtağı bul іrі şaranı uyımdastırw jäne ötkіzw quqığın jeñіp alğan alğaşqı postkeñestіk memleket atandı. Qazaqstan üş ay boyı balamalı energïya közderіn tabwğa qatıstı älem ğalımdarınıñ täjіrïbesіn bіr körmede toğıstırdı.

Körmeden soñ, EKSPO awmağı awqımdı twrïstіk ortalıqqa aynaldı. Mundağı EKSPO-nıñ bastı murası - Nur älem, taqırıptıq pavïlon, üzdіk täjіrïbeler alañı men Öner ortalığı twrïster üşіn qısı-jazı qızmet körsetetіn boladı. Al jaña jıl qarsañında EKSPO-da awqımdı muz qalaşığı boy köterіp, elіmіzdіñ bas şırşası jağıldı.

EKSPO qalaşığı men türlі joba nısandarı körme ayaqtalğannan keyіn de, qala turğındarı men qonaqtarı üşіn qızmet etetіn boladı. Joba barısında qonaq üy retіnde soğılğan köpqabattı ğïmarattar qala äkіmdіgіne ötіp, turğın üylerdіñ qatarın tolıqtıradı. Sol arqılı qalalıq äkіmdіk turğın üy mäselesіn oñtaylandırwdı közdep otır.

7. Älemge tanılğan talanttar

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

2017 jılı Qazaqstannıñ bіrqatar talanttı tulğaları ayday älemge tanıldı. Jıl basında qazaqstandıq änşі Dïmaş Qudaybergen Qıtaydıñ «Singer 2017» än bayqawına qatısıp, ekіnşі orın jeñіp aldı. Otandasımızdıñ talanttı önerі köptegen qıtaylıq jäne basqa elderdіñ janküyerlerіn täntі ettі. Sonımen qatar Dïmaş Qıtay men Amerïkadağı köptegen mwzıkalıq marapattawlardı enşіledі. 16 jeltoqsanda änşі özіnіñ alğaşqı älemdіk twrnesіne attandı.

Änşі Dïmaşpen qatar boksşı Dïmaş ta muxïttıñ ar jağında qazaq elіnіñ atın aspandatıp jür. AQŞ polïceyі jäne käsіpqoy boksşı Dïmaş Nïyazov 13 jasında otbasımen Nyu-Yorkke qonıs awdarğan. Qısqa waqıt іşіnde ülgіlі jumısınıñ arqasında aldıñğı qatarlı polïcey atanıp ülgergen. Soñğı jeñіsіnen keyіn Dïmaş Nïyazov BoxRec reytïngіnde 255-şі orınnan 236-şı orınğa köterіldі. 

Amerïkanı bağındırwğa bet alğan tağı bіr otandasımız - jas ärtіs Sofï Manasyan. Alğaş ret Sofï Manasyan 7 jasında əlemnіñ ataqtı Karnegï xol saxnasında «Aqqw» bïіmen közge tüsken. Bügіnge deyіn jas darın YuNESKO-nıñ xoreografïya boyınşa müşesі, bіrneşe xalıqaralıq bayqawlardıñ jeñіmpazı atanıp ülgerdі. Sofï Los-Andjeles qalasındağı xoreografïyalıq wçïlïşede bіlіm alwda, Gollïvwdtıñ mwzıkalıq klïpterіne tüsіp jür jäne fortepïanoda oynap, AQŞ pïanïster gïldïyasın moyındatıp ülgerdі.

Elbası Nursultan Nazarbaevtıñ özі täntі bolğan jas qazaqstandıq änşі Danelïya Töleşova üşіn de bïılğı jıl sättі boldı. Änşі qız Wkraïnanıñ «Golos. Ditï» bayqawın jeñіp aldı. Fïnalda Danelïya özіnіñ änіnіñ, dawısınıñ şınayı da tereñdіgіmen körermenderdі täntі ettі. Al «Ne tvoya voyna» kompozïcïyası zaldağı körermenderdіñ köpşіlіgіnіñ közіne jas üyіrdі.

8. Yadrolıq otın bankіnіñ aşılwı

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

Qazaqstan 29 tamız - Xalıqaralıq yadrolıq sınaqtarğa qarsı küres künі älem boyınşa alğaş ret xalıqaralıq yadrolıq otın bankіn іske qostı. Atomdıq energïya boyınşa xalıqaralıq agenttіktіñ (MAGATE) tömen bayıtılğan wran bankіnіñ saltanattı aşılwına Qazaqstan Prezïdentі Nursultan Nazarbaev onlayn rejïmіnde qatıstı. Qazaqstan Prezïdentі tömen bayıtılğan wran bankі qızmetіn іske qostı jäne MAGATE-nіñ bas dïrektorı Yukïya Amanoğa banktіñ sïmvoldıq kіltіn tabıs ettі.

Qazaqstan öz awmağında MAGATE qamqorlığımen tömen bayıtılğan wran bankіn aşw bastamasın 2009 jılı kötergen edі, al 2011 jılğı 29 şіldede Qazaqstan xalıqaralıq agenttіkke öz awmağında tömen bayıtılğan wran bankіn ornalastırw nïetі twralı resmï ötіnіm jіberdі. 2015 jıldıñ säwіrіnde Qazaqstan Ükіmetі öz qawlısımen elіmіzde MAGATE-nіñ Tömen bayıtılğan wran bankіn «Ülbі metallwrgïyalıq zawıtı» AQ-ında ornalastırw twralı kelіsіmge qol qoyudı maquldağan bolatın. Sol jıldıñ 27 tamızında kelіsіmge Qazaqstan tarapınan Erlan Idırısov pen MAGATE-nіñ bas dïrektorı Yukïya Amano qol qoyğan edі.

9. Alaşordanıñ 100 jıldığı

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

Osıdan 100 jıl burın, yağnï 5 jeltoqsanda Orınborda ІІ jalpıqazaq sezі öz jumısın bastağan bolatın. Aytwlı mereytoyğa oray, Qazaqstannıñ barlıq öñіrlerіnde, oqw orındarı men ğılımï ïnstïtwttarda awqımdı jïındar, konferencïyalar uyımdastırıldı.

Astanadağı EKSPO Kongress ortalığında ötken «Rwxanï jañğırw: Alaş jäne Azattıq ïdeyasınıñ sabaqtastığı» attı xalıqaralıq ğılımï-täjіrïbelіk konferencïyada qatıswşılar Alaş arıstarın ulıqtaw, olardıñ muraların zerttewdі jüyelep, jas urpaqtı patrïottıq rwxqa tärbïelew іsіn Alaş murattarımen sabaqtastırw mäselelerі körіnіs tabatın qarar qabıldadı.

«Qazaqstan» ulttıq arnasınıñ arnayı jobası, Alaştıñ 100 jıldığına arnalğan «Tar zaman» telexïkayası tüsіrіldі. Belgіlі rejïsser Murat Bïdosov tüsіrgen 12 bölіmdіk serïalda bastı keyіpker - Älïxan Bökeyxanov pen özge de alaş zïyalılarınıñ Alaşorda ükіmetіn qurw jolındağı tartıstı ğumırı swretteledі.

10. Astana fwtbol klwbınıñ jeñіsі

2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası 

Jeltoqsan ayında «Astana» fwtbol komandası Ewropa lïgası toptıq kezeñіnіñ soñğı oyının Pragada «Slavïyamen» ötkіzіp, 1:0 esebіmen jeñіske jettі jäne WEFA Ewropa lïgasınıñ pley-off keze­ñіne şıqtı. Bul qazaq fwtbolı tarïxında bolmağan ülken jetіstіk.

 «Astana» fwtbolşılarınıñ Ewropa Lïgasında «Slavïyanı» jeñwі komandanıñ WEFA klwbtarı reytïngіnde öz ornın jaqsartwğa da ıqpal ettі. Osılayşa, Stanïmïr Stoylovtıñ şäkіrtterі 20,750 upaymen 72-den 67-orınğa köterіldі. 

Ayta keteyіk, «Astana» fwtbol klwbınıñ Ewropa lïgası 1/16 fïnalındağı qarsılası anıqtaldı. Bïılğı mawsımnıñ pley-off kezeñіnde Qazaqstan çempïondarı "Sportïngpen" kezdesedі.


2017 jıldıñ bastı 10 oqïğası - QazAqparat nusqası

P.S. Odan bölek, Qazaqstan 2017 jılı Şanxay ıntımaqtastıq uyımına törağalıq etіp, Ïslam ıntımaqtastıq uyımınıñ ğılım jäne texnologïyalar boyınşa alğaşqı sammïtіn ötkіzdі. Sonday-aq, jeltoqsan ayında Astanada Memleket basşısı Nursultan Nazarbaevtıñ qatıswımen «Jaña ïndwstrïyalandırw: qazaqstandıq barıstıñ qadamı» ulttıq teleköpіrі öttі. Şara barısında onlayn rejïmіnde bükіl el boyınşa jaña ïndwstrïyalıq-ïnnovacïyalıq, ïnfraqurılımdıq, energetïkalıq, agroönerkäsіptіk jobalar іske qosıldı.


Bastı sözder: Jıl qorıtındısı,
Bölіsіñіz:

Avtor:

Ayjan Serіkjanqızı

Onlayn qızmetkerler
Redaktor
Janïbek Amangeldï
Janïbek Amangeldï
954-059
Redaktor
Kojakeldïev E.
Kojakeldïev E.
954-059
Murağat